1. Waar komt de cacaoboon vandaan?
-
Oorsprong: Cacaobonen zijn de zaden uit de vrucht van de tropische cacaoboom. Cacaobomen groeien alleen in een warm en vochtig klimaat rond de evenaar, voornamelijk in West-Afrika (zoals Ivoorkust en Ghana).
-
De boom & vrucht: Cacaobomen groeien in de schaduw van andere bomen en worden gesnoeid tot zo’n 4 meter. Een rijpe vrucht (die lijkt op een rugbybal) bevat ongeveer 40 cacaobonen in zoetzuur vruchtvlees.
-
Bewerking op de plantage:
-
Fermenteren: De bonen worden met vruchtvlees in bananenbladeren gewikkeld en warmen op tot 50 °C. Zo rot het vruchtvlees weg en ontstaat de cacaosmaak en -kleur.
-
Drogen en zeven: De bonen drogen zo’n 7 dagen in de zon. Daarna worden ze gezeefd om takjes en steentjes te verwijderen.
-

2. Van cacaoboon tot chocoladereep
In de fabriek doorloopt de cacaoboon verschillende stappen:
-
Roosteren: Voor de juiste smaak en kleur.
-
Breken & Malen: De schil gaat eraf en de binnenste stukjes (cacaonibs) worden gemalen tot cacaomassa.
-
Persen: Uit een deel van de cacaomassa wordt vet geperst (cacaoboter). Wat overblijft is cacaopoeder.
-
Walsen, Mengen & Tempereren: Ingrediënten worden fijngewreven, gemengd en gecontroleerd verwarmd/afgekoeld voor een mooie glans en knak.
-
Gieten: De chocola wordt in mallen gegoten en afgekoeld.
De drie hoofdsoorten:
-
Puur: Cacaomassa + Cacaoboter + Suiker (minstens 43% cacaomassa in NL).
-
Melk: Cacaomassa + Cacaoboter + Suiker + Melkpoeder.
-
Wit: Cacaoboter + Suiker + Melkpoeder (bevat geen cacaomassa).

3. Het probleem in de cacaoketen (Uitbuiting)
-
Ongelijke verdeling: Veel kleine cacaoboeren werken alleen en verkopen hun bonen via tussenhandelaren voor een veel te lage prijs. Een paar grote cacaoverwerkers en chocolademakers verdienen daarentegen heel veel geld.
-
Armoede & Kinderarbeid: Door de lage prijs verdienen boeren niet genoeg om rond te komen. In Ghana en Ivoorkust werken zo’n 1,56 miljoen kinderen op cacaoplantages. Meer dan 90% van hen doet gevaarlijk, illegaal werk of kan niet naar school. Ook komt er nog gedwongen arbeid/mensenhandel voor.
4. De missie en spelregels van Tony’s Chocolonely
Tony’s is een impactbedrijf dat chocolade maakt met als missie: een einde maken aan uitbuiting in cacao.
Tony’s pakken dit aan via 3 stappen:
-
Bewustmaken: Consumenten vertellen over de problemen (bijv. door hun repen ongelijk te verdelen).
-
Het goede voorbeeld geven: Laten zien dat chocolade maken zonder uitbuiting wél kan.
-
Goed voorbeeld doet volgen: Andere fabrikanten inspireren om hun methode over te nemen.
De 5 spelregels van Tony’s Chocolonely:
-
Traceerbare bonen: Direct samenwerken met boerencoöperaties, zodat precies bekend is waar de bonen vandaan komen.
-
Sterke boeren: Coöperaties ondersteunen met trainingen en onderwijs.
-
’n Hogere prijs: Een extra premie betalen bovenop de standaard- en Fairtradeprijs zodat boeren een leefbaar inkomen krijgen.
-
Betere kwaliteit en productiviteit: Boeren helpen meer en betere cacaobonen te verbouwen.
-
Lange termijn: Minimaal 5 jaar samenwerken, wat boeren financiële zekerheid biedt.
